۱ تیر ۱۴۰۵- در راستای پیشبرد اهداف «طرح حفاظت از تالابهای ایران» و تلاش برای دستیابی به پایداری منابع آبی، احمدرضا لاهیجانزاده، معاون محیط زیست دریایی و تالابها و مجری ملی طرح، در دو نشست آنلاین گسترده، با حضور نمایندگان 39 شرکت محلی پروژه معیشتهای سازگار با منابع تالابی و 51 شرکت محلی پروژه استقرار کشاورزی پایدار، تشکلهای غیردولتی، کارشناسان استانی و نماینده سازمان فنی و حرفهای به بررسی نقاط قوت و ضعف و چالشهای اجرای پروژه در پایلوتهای استقرار کشاورزی پایدار و معیشتهای سازگار با کمآبی پرداخت. این نشستها با هدف بررسی عملکرد پروژههای تنوعبخشی به معیشتهای سازگار با کمآبی و توسعه استقرار کشاورزی پایدار در حاشیه تالابهای پایلوت و تبادل نظر درباره چالشهای اجرایی در استانهای مختلف برگزار گردید.
در بخش نخست نشست، نمایندگان شرکتهای محلی از استانهای آذربایجان غربی، خوزستان، فارس، گیلان و آذربایجان شرقی، ضمن تأکید بر نقاط قوت طرح در ارتقای سطح واقعگرایی و مشارکت، چالشهای عملیاتی خود را مطرح کردند. محورهای اصلی این گفتگوها بر ضرورت کاهش بروکراسی اداری، نیاز به بازنگری در سازوکار اجرایی دورههای مهارتآموزی و بازنگری محدودیتهای سازمان فنی و حرفهای و لزوم تأمین تجهیزات کارگاهی برای کارگاههای معیشتی جوامع محلی متمرکز بود. همچنین، بحث درباره کارکرد صندوقهای اعتبارات خرد و ضرورت برگزاری دورههای بازاریابی و کسبوکار برای توانمندسازی اقتصادی روستاییان در دستور کار قرار گرفت.
در این نشست، مهری اثناعشری، مدیر ملی طرح، ضمن اشاره به ضرورت تقویت نقاط قوت طرح، بر اهمیت مدیریت فرآیندهای پیچیده اداری تأکید کرد. ایشان با اشاره به تلاش برای رفع چالشهای ناشی از تعدد کارفرمایان و ضرورت همکاری در جهت گزارشدهی به متولیان متعدد طرح، خواستار تلاش برای جلوگیری از ایجاد وابستگی مالی و فنی جوامع محلی به حمایتهای طرح شد و بر لزوم مشخص شدن دقیق لیست محصولات برای برگزاری دورههای تخصصی بازاریابی و کسبوکار تأکید نمود.
در نشست دوم که به موضوع کشاورزی پایدار اختصاص داشت، با توجه به اهمیت حیاتی این بخش در مدیریت منابع آبی کشور، چالشهای مربوط به انتخاب روستاها و مدیریت منابع آب مورد بحث قرار گرفت. شرکتکنندگان با اشاره به واقعیتهای موجود مانند شوری خاک، تغییرات اقلیمی و مسئله چاههای غیرمجاز (بهویژه در منطقه پریشان)، بر ضرورت اجرای تکنیکهای کشاورزی هوشمند برای بهبود بهرهوری از منابع آبی موجود تأکید کردند.
از جمله نکات کلیدی مطرح شده در این بخش عبارتند از ضرورت بازنگری در انتخاب روستاهای پایلوت با توجه به پایداری منابع آب در آنها، نیاز مبرم به هماهنگی میان نهادهای مختلف برای مدیریت زمانبندی بازگشایی آب و همچنین ضرورت انتقال تمرکز از پایشهای صرفاً نظارتی به سمت ارزیابی میزان اثربخشی تکنیکهای کشاورزی پایدار بر بهبود وضعیت معیشت و مصرف آب بود.
در پایان این نشستها، لاهیجانزاده، ضمن پاسخگویی به دغدغههای مالی و اجرایی شرکتهای محلی، بر چند اصل کلیدی تأکید کردند. ایشان با اشاره به ضرورت بررسی و مهار چالشهای مربوط به برداشتهای غیرمجاز از چاهها و ضرورت توسعه معیشتهای جایگزین، بر تداوم فعالیتها در قالب فاز چهارساله تأکید نمود و خاطرنشان ساخت تأمین تجهیزات اولیه و مهارتآموزی به گروههای معیشتی در راستای ارتقاء پایداری این گروهها از جمله برنامههای آتی پیشبینی شده در طرح است و همچنین ضروری است برنامهریزی انجام شده برای ارتباط مستقیم گروههای معیشتی با بازارهای فروش تسریع گردد.
معاون محیط زیست دریایی و تالابها و مجری ملی طرح همچنین خاطرنشان کرد که تلاش برای هماهنگی با سازمان فنی و حرفهای جهت برگزاری دورههای آموزشی منعطفتر و متناسب با نیازهای محلی در دستور کار قرار دارد. ایشان در نهایت بر اهمیت اعتمادسازی برای جامعه محلی روستایی به عنوان کلید اصلی موفقیت در حفاظت پایدار از اکوسیستمهای تالابی تأکید نمودند.
این نشستها گامی مهم در جهت ایجاد یک شبکه ارتباطی مستحکم میان مجریان ملی، استانی و محلی بود تا با شناسایی دقیق چالشها، مسیر توسعه معیشتهای سازگار با طبیعت و حفاظت از تالابهای ایران هموار شود.
